Maaş Kesintileri Tarihe Karıştı! Milyonlarca Çalışana Sevinçli Haber

Maaş bordrosunda her ay yer alan ve çoğu zaman gözden kaçan kesintiler hakkında önemli bir hatırlatma yapıldı. 45 yaş altındaki kamu ve özel sektör işçileri, Bireysel Emeklilik Sistemi (BES) kapsamında otomatik olarak bu kesintilere dahil ediliyor. Bu kesintilerin, talep edilmesi durumunda topluca geri alınabileceği belirtiliyor. Üstelik, işlem için banka şubesine gitmeye gerek olmaksızın dijital ortamda başvuru gerçekleştirilebiliyor.

4632 sayılı yasa çerçevesinde uygulanan bu sistemde, 45 yaşını doldurmamış çalışanlar işverenleri aracılığıyla otomatik katılım esasına göre bireysel emeklilik planlarına dâhil ediliyor. Bu durum, kamuoyunda “Otomatik BES” ismiyle biliniyor. Çalışanların brüt maaşlarının yüzde 3 kadar olan kesintileri, ilgili emeklilik fonlarında birikir. Ancak, bu sistemden ayrılıp biriken tutarı geri almak yasal olarak mümkündür.

Otomatik BES Sistemi İşleyişi

Otomatik katılım uygulaması, çalışanların tasarruf alışkanlığı geliştirmesini teşvik etmeyi amaçlıyor. İşveren, çalışanı adına bir emeklilik şirketiyle sözleşme imzalıyor ve maaşın belirli bir oranı her ay fonlara aktarılıyor. Bu kesinti oranı, brüt maaş üzerinden yüzde 3 olarak belirlenmiş durumda.

Örneğin, brüt maaşı 25 bin TL olan bir çalışanın aylık yaklaşık 750 TL'si sisteme aktarılıyor. Daha yüksek maaş grubunda ise kesinti 1.000 TL'yi geçebiliyor. Bir yıl boyunca sistemde kalan bir çalışanın hesabında on binlerce lira birikim oluşabiliyor. Bu tutara, ilgili fon getirileri de ekleniyor.

Otomatik BES'e dâhil olan çalışanlar, ilk iki ay içinde cayma haklarını kullanabiliyorlar. Ancak belirtilen sürenin geçmesi halinde de dileyen çalışan sistemi terk edebilir ve biriken ana para ile fon kazancını talep edebilir.

e-Devlet Üzerinden Birikimleri Sorgulama İmkanı

Pek çok çalışan, kesintinin hangi emeklilik şirketine yatırıldığını bilmediği için sistemden çıkış aşamasında tereddüt yaşayabiliyor. İşte bu noktada dijital sorgulama platformları devreye giriyor. e-Devlet Kapısı üzerinden yapılan sorgulamalar ile bireysel emeklilik sözleşmeleri görüntülenebiliyor.

Sistem içindeki Takasbank bilgilendirme ekranında, bireyin adına açılmış olan tüm otomatik katılım sözleşmeleri, hangi şirkette bulunduğu ve mevcut birikim tutarı detaylı şekilde görülebiliyor. Böylelikle çalışanlar, ne kadar birikim yaptığını net bir şekilde öğrenebiliyorlar.

İptal Süreci ve Para İadesi Nasıl Oluyor?

Sözleşmenin hangi şirkette olduğunu öğrendikten sonra, ayrılma işlemi oldukça hızlı bir şekilde tamamlanabiliyor. İlgili emeklilik şirketinin mobil uygulaması veya çağrı merkezi aracılığıyla sistemden çıkış talebi oluşturulabiliyor. Bu işlem sırasında, çalışandan kişisel olarak kayıtlı bir IBAN bilgisi isteniyor.

Başvuru yapıldığında yasal süre içinde biriken ana para ve varsa fon kazancı hesaba aktarılıyor. Genelde bir ya da iki iş günü içerisinde iade süreci tamamlanıyor. Sistemden çıkış yapıldığı takdirde maaştan yapılan yüzde 3'lük kesinti de sona eriyor ve bir sonraki ay net ücret daha yüksek olarak yatırılıyor.

2026 Güncel Maaşlara Göre Ortalama Kesinti Miktarları

2026 yılı itibarıyla brüt maaşlar üzerinden yapılan kesintiler dikkat çekiyor. Brüt 35 bin TL maaş alan bir çalışanın aylık kesintisi yaklaşık 1.050 TL'ye denk geliyor. Bu toplam, bir yılın sonunda ortalama 12.600 TL'ye ulaşmakta. Brüt 60 bin TL maaş alan bir işçi için ise aylık kesinti yaklaşık 1.800 TL’yi buluyor ve yıllık birikim 20 bin TL’nin üzerine çıkabilmektedir.

Uzmanlar, bu sistemin uzun vadeli tasarruf amacı taşıdığına, fakat acil nakit ihtiyacı olan çalışanların cayma hakkını kullanabileceğine dikkat çekiyor. Çalışanların bordrolarını düzenli bir şekilde kontrol etmeleri ve haklarını bilerek hareket etmeleri öneriliyor.

Bu otomatik BES kesintileriyle ilgili hatırlatma, son dönemde artan yaşam maliyetleri nedeniyle maaşındaki her kalemi dikkatle takip etmek isteyen çalışanlar için önemli bir bilgi niteliği taşıyor.